20. Maj
Knjiga Polijelej podvižnika prof. dr Aleksandra Đurovića predstavljena je beogradskoj publici u prostoru ITC Hub-a. Ova knjiga okupila je veliki broj ljubitelja poezije. Pored pesnika, koji je nadahnuto kazivao svoje stihove, o knjizi su govorili: protojerej Aleksandar Petrović, književnik Vladimir Tabašević i profesor Nemanja Peić, a prisutni su imali priliku da čuju i osvrt na knjigu književnika i profesora Vlade Dimitrijevića, koji iz opravdanih razloga nije mogao da prisustvuje ovoj književnoj večeri. Sa gostima je razgovarala Marija Radić, urednica srpske književnosti u Vulkan izdavaštvu.
Vulkan izdavaštvo je, objavljujući ovu knjigu, četvrti put prepoznalo i podržalo autentičnu stvaralačku viziju i samosvojan pesnički glas Aleksandra Đurovića. Prethodno je 2019. godine objavilo njegovu knjigu Lelo moja, 2021. godine knjigu Renesansa za Renatu i 2023. godine knjigu Trilogija ljubavi.
.png)
Govoreći o knjizi Polijelej podvižnika, Marija Radić istakla je sledeće: „Pred čitaocima se nalazi delo u kojem poezija postaje prostor unutrašnjeg podviga, a autor se kroz likove svetitelja okreće ka najdubljim hrišćanskim i egzistencijalnim pitanjima novog doba – tražeći duhovni lek za duševnu opustošenost i otuđenje savremenog sveta. Međutim, ono od čega Aleksandar Đurović ne odstupa u svojoj lirici jeste angažovanost – njegova lirska tkanja prožeta su snagom koja izaziva dubok unutrašnji odjek, decentrirajući uobičajene estetske i duhovne pozicije čitaoca. To je poezija koja ne dopušta pasivnu recepciju, već pomera unutarnji svet čitaoca koji stoji pred njom, pozivajući na budnost pred savremenim svetom, kao i na duboko preispitivanje sopstvenog unutarnjeg prostora.
Ovakva sadržajna kompleksnost uobličena je u strogu ritmičnu strukturu, koja, između ostalog, jeste i odraz unutrašnjeg poretka ovog pesničkog sveta. Na planu forme, metra i ritma, pesnik ostaje dosledan svojoj poetici: on bira preciznu strukturu: četiri katrena za svaku pesničku celinu, uokvirena simetričnim osmercem sa doslednom parnom rimom. Ova forma nedvosmisleno evocira molitveni i pojački ton narodnih pobožnih pesama – upravo onakvih kakve je pisao Sveti Nikolaj Velimirović, koji zauzima središnje mesto u ovoj poemi. Pored toga, važno je istaći i to da poetska i zvučna uverljivost stihova Polijeleja podvižnika počiva na efektu kontrasta: Aleksandar Đurović promišljeno prepliće uzvišeni, arhaični jezik sa profanim jezikom, žargonom i novovekovnim jezičkim kovanicama. Takvo sazvučje oblikuje unutrašnju melodiju koja donosi izrazitu dinamiku i isključuje klišee i sentimentalnu patetiku.
Upravo na tom tragu, promišljajući kontekst u kojem ova zbirka uspostavlja dijalog između večnog i prolaznog, naše prošlosti i naše sutrašnjice, sam autor nas na početku knjige upućuje na svojevrsni poetski i duhovni orijentir. Kao uvodni moto zbirke Polijelej podvižnika, Aleksandar Đurović izdvojio je misao Vladete Jerotića, koji je zapisao: ’Kako zamišljam hrišćane u budućnosti? Nikako drugačije nego onakve kakvi su istinski hrišćani oduvek bili...’ A ako se zapitamo gde se to istinsko hrišćanstvo i podvižništvo najpre živi i odakle izvire vrednosna suština jednog čoveka, odgovor nas neizbežno vraća onome što je najbliže i najvažnije.
U tom smislu, knjiga uspostavlja kompaktan i hermetičan sistem simbola. Kroz celo delo provejavaju slike koje su svima nama bliske i intuitivno jasne. Pesnik ne koristi zaumne metafore, već osvetljava motive arhetipske snage: život u Hristu, duh i duša, snaga molitve i snaga vere, snaga pokajanja, trpeljivost kao jedini put do samospoznaje, ljubav kao jedini put do istine. Nasuprot njima dati su surovi mehanizmi ovozemaljskih sistema: od fašističkih okupacija i komunističkih kundaka, pa sve do hladnog tranzicionog praznoslovlja i savremenih političkih baraža. Svi ti motivi deo su pesničkog mozaika koji se zasniva na jasnom kontrastu i koji nam pokazuje da istinska vera osvetljava i najgušći mrak.“
Protojerej Aleksandar Petrović osvetlio je knjigu iz duhovne perspektive, dok je osvrt književnika Vladimira Tabaševića bio zasnovan na savremenom čitalačkom iskustvu. Profesor Nemanja Peić svoje tumačenje zasnovao je na književno-teorijskoj analizi, a književnik i profesor Vlada Dimitrijević sagledao je knjigu u širem kulturno-istorijskom kontekstu, ističući i njen značaj u savremenom trenutku.
Sva dela Aleksandra Đurovića objavljena u izdanju Vulkan izdavaštva možete pronaći OVDE.